Internationale media maken melding van een significante verschuiving in het conflict in het Midden-Oosten. Zowel de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) als Saudi-Arabië zouden tijdens de huidige oorlog, die eind februari escaleerde, voor het eerst directe luchtaanvallen hebben uitgevoerd op Iraans grondgebied.
Vermoedelijke operatie van de Emiraten op Lavan
Volgens berichtgeving van The Wall Street Journal zouden de VAE verantwoordelijk zijn voor meerdere luchtaanvallen op Iran. Een cruciaal doelwit zou begin april een raffinaderij op het eiland Lavan zijn geweest, gelegen in de Perzische Golf. Deze aanval zou de faciliteit voor langere tijd grotendeels buiten werking hebben gesteld.
De actie wordt door analisten gezien als een mogelijke reactie op de enorme druk waaronder de Emiraten staan. Sinds de start van het conflict zouden er ruim 2800 Iraanse raketten en drones op doelen in de Emiraten zijn afgevuurd.
Deze aanhoudende dreiging heeft vitale sectoren zoals de luchtvaart en het toerisme zwaar aangetast, wat Abu Dhabi er naar verluidt toe heeft aangezet om een actievere militaire koers te varen, losser van de traditionele Amerikaanse strategie.
Saudi-Arabië: Vergelding bij militaire bases
Persbureau Reuters meldt, op basis van westerse en Iraanse functionarissen, dat ook de Saudische luchtmacht eind maart directe aanvallen zou hebben uitgevoerd. Hoewel de exacte doelwitten onbekend blijven, wordt gespeculeerd dat dit vergeldingsacties waren voor de bestoking van Saudische vliegvelden en olie-infrastructuur.
In Saudi-Arabië zijn op diverse bases grote aantallen Amerikaanse militairen gestationeerd, die eveneens doelwit zijn geweest van vijandelijk vuur. De Saudische autoriteiten zouden Teheran via diplomatieke kanalen op de hoogte hebben gesteld van de uitgevoerde aanvallen en hebben daarbij gedreigd met verdere escalatie.
Deze strategie lijkt effect te hebben gehad: het aantal geregistreerde aanvallen op het koninkrijk daalde van ruim 105 projectielen per week eind maart naar circa 25 incidenten in de eerste week van april.
Een broos machtsevenwicht
De vermeende betrokkenheid van deze derde landen markeert een nieuwe fase in de oorlog die op 28 februari begon met Amerikaans-Israëlische operaties. Waar de Golfstaten voorheen vooral leunden op de Amerikaanse militaire paraplu, lijken zij nu bereid eigenmachtig op te treden.
Ondanks de gerapporteerde aanvallen zou er sprake zijn van een pragmatische de-escalatie tussen Riyad en Teheran om een totale regionale vuurzee te voorkomen. De situatie blijft echter fragiel, mede door aanhoudende dreigingen vanuit buurlanden zoals Irak, waarvandaan nog steeds projectielen op Saudisch grondgebied zouden worden afgevuurd.
