Dankzij deze overeenkomst kan de coalitie onder leiding van minister-president Matthias Diependaele weer vooruitgang boeken, nadat conflicten tussen de partijen de besluitvorming hadden belemmerd. De meningsverschillen hadden vooral betrekking op het beheer van de overheidsfinanciën, de ondersteuning van gezinnen met stijgende energiekosten en de aanpak van waterkwaliteitsproblemen.
Maandagavond laat slaagde de regering er in om over alle dossiers overeenstemming te bereiken. Diependaele beloofde daarom tijdens een persconferentie verdere toelichting te geven.
Strengere regels voor landbouw en bedrijven
In de landbouw ligt de nadruk sterk op het voorkomen dat stoffen het water verontreinigen. Meer dan 30 gewasbeschermingsmiddelen worden geleidelijk uit de handel genomen zodra er op landbouwniveau haalbare alternatieven beschikbaar komen. Voor bedrijven en sectoren wordt het duidelijker welke stoffen op welke locaties vrijkomen, waardoor risico's sneller kunnen worden geïdentificeerd. Vergunningen worden aangepast op gebieden die van invloed zijn op het drinkwater, en lozingsvoorschriften worden aangescherpt.
Er zullen specifieke richtwaarden voor stoffen worden vastgesteld, zodat bedrijven inzicht krijgen in de grenswaarden. Door rekening te houden met alle mogelijke verontreinigingsbronnen kunnen er gerichtere maatregelen worden genomen die het probleem direct aanpakken.
Betaalbare renovatieleningen
Minister van Energie Hans Bonte heeft een reeks maatregelen doorgevoerd om de hoge energiekosten aan te pakken. De regering wil Vlamingen helpen die hun woning willen renoveren om zo hun energiekosten te verlagen. “Bonte legt uit dat we meer mensen zullen helpen bij het renoveren om zo energiezuiniger te bouwen.” De socialist stelt dat Vlaanderen in 2026 en 2027 extra leningen mag verstrekken. Dit houdt een stijging van 140 miljoen euro in.
Een bijkomende maatregel richt zich op scholen, die vaak te kampen hebben met hogere rekeningen vanwege hun “verouderde infrastructuur”. Het antwoord blijft ongewijzigd: renoveren. Bonte kondigt een eenmalige bonus van 100 miljoen aan voor renovatieleningen en breidt het renovatieprincipe uit naar sociale woningen.
Financieel plan voor 2026
Tijdens de eerste besprekingen enkele weken eerder was er onenigheid over welk cijfer als basis voor de aanpassing moest worden gebruikt. Dit werd vastgesteld op basis van een tekort van 320 miljoen euro, deels als gevolg van de stijgende inflatie.
Het komende jaar zullen de gevolgen van de inflatie enigszins worden gecompenseerd, aangezien Vlaanderen als gevolg van die inflatie extra inkomsten van de federale overheid zal ontvangen. Deze aanstaande extra inkomsten worden dan ook gereserveerd om de meevallers voor dit jaar te helpen dekken.
Tegelijkertijd zijn in de begroting voor 2026 al uitgaven ten bedrage van 100 miljoen euro voor de komende jaren opgenomen, waaronder kosten voor de Oosterweelverbinding en investeringen in afwateringssystemen. Om dit aan te pakken heeft de regering onder meer besloten om vanaf juli slechts een derde van de ambtenaren die vertrekken of met pensioen gaan, te vervangen.
De maatregel inzake beperkte vervangingen heeft tot doel 20 miljoen euro te besparen.
